HISTORIA LEGIONÓW

Jaka była rola Józefa Piłsudskiego oraz Legionów w odzyskaniu przez Polskę niepodległości? Czy istnieje jeden punkt widzenia na wydarzenia lat 1914-1918? Na ile sposobów można opowiedzieć tę samą historię?

Zapraszamy do zapoznania się z wielogłosową opowieścią o Legionach. Historie legionowe opowiadają członkowie rodzin, których bliscy walczyli o niepodległość Polski, pamiątki – niemi świadkowie wydarzeń, historycy przy pomocy „pióra” i źródeł oraz fotografie, na których utrwalony został świat widziany oczami legionistów.

Śledź z nami polską drogę do niepodległości. Co miesiąc nowa dawka informacji o wydarzeniach sprzed stu lat!

Listy z frontu i nieśmiertelnik powrót

Pamiątki osobiste polskich żołnierzy z okresu I wojny światowej symbolizują dramat Polaków, którzy w mundurach państw zaborczych musieli walczyć przeciwko sobie.

Prezentowane dokumenty i pamiątki osobiste Polaków, walczących w I wojnie światowej – list żołnierza armii rosyjskiej i armii niemieckiej oraz nieśmiertelnik szeregowego z Armii Austro-Węgier – symbolizują dramat wielu tysięcy polskich mężczyzn, którzy w mundurach różnych wojsk europejskich musieli niejednokrotnie walczyć przeciwko sobie.

Tragizm wymuszonej walki  między rodakami szczególnie mocno dotknął zaangażowanych patriotycznie żołnierzy Legionów Polskich. Jednym z nich był Edward Słoński, który dał wyraz swoim emocjom w znanym wierszu:

1

Rozdzielił nas, mój bracie,
zły los i trzyma straż –
w dwóch wrogich sobie szańcach
patrzymy śmierci w twarz.

W okopach pełnych jęku
wsłuchani w armat huk,
stoimy nawprost siebie
ja – wróg twój, ty – mój wróg!

Las płacze, ziemia płacze,
świat cały w ogniu drży...
W dwóch wrogich sobie szańcach
stoimy ja i ty.

2

Zaledwie wczesnym rankiem
armaty zaczną grać,
ty świstem kul morderczym
o sobie dajesz znać.

Na nasze nizkie szańce
szrapnelów rzucasz grad
i wołasz mnie i mówisz :
- To ja, twój brat... twój brat!

Las płacze, ziemia płacze,
w pożarach stoi świat,
a ty wciąż mówisz do mnie:
- To ja, twój brat... twój brat!

3

O, nie myśl o mnie, bracie,
w śmiertelny idąc bój,
i w ogniu moich strzałów
jak rycerz mężnie stój!

A gdy mnie zdala ujrzysz,
od razu bierz na cel
i do polskiego serca
moskiewską kulą strzel.

Bo wciąż na jawie widzę
i co noc mi się śni,
że TA, CO NIE ZGINĘŁA,
wyrośnie z naszej krwi.

We wrześniu 1914

Opracowanie: Łukasz Suska

Pokazuj podpowiedzi