HISTORIA LEGIONÓW

Jaka była rola Józefa Piłsudskiego oraz Legionów w odzyskaniu przez Polskę niepodległości? Czy istnieje jeden punkt widzenia na wydarzenia lat 1914-1918? Na ile sposobów można opowiedzieć tę samą historię?

Zapraszamy do zapoznania się z wielogłosową opowieścią o Legionach. Historie legionowe opowiadają członkowie rodzin, których bliscy walczyli o niepodległość Polski, pamiątki – niemi świadkowie wydarzeń, historycy przy pomocy „pióra” i źródeł oraz fotografie, na których utrwalony został świat widziany oczami legionistów.

Śledź z nami polską drogę do niepodległości. Co miesiąc nowa dawka informacji o wydarzeniach sprzed stu lat!

Czapka rogatywka z orłem II Brygady powrót

Dla żołnierzy Legionów Polskich noszenie określonego nakrycia głowy było swoistym manifestem poglądów politycznych oraz odwołaniem do polskich tradycji wojskowych i niepodległościowych.

Miękka rogatywka rozpowszechniła się w Polsce jako nakrycie głowy patriotycznego ruchu konfederatów barskich w 1768 r., stąd nazywana była konfederatką. W XIX w. czapki te stały się niemalże symbolem narodowym, a w okresie I wojny światowej odwołaniem do polskiej tradycji wojskowej. Rogatywki z przekąsem nazywane były przez wielu legionistów „jagiellońsko-habsburskimi kompromisówkami”, ponieważ ich wzór opierał się na połączeniu polskich „konfederatek” z austriackimi czapkami wojskowymi, obowiązującymi w umundurowaniu C.K. Armii. Do pewnego stopnia noszenie określonego nakrycia głowy oznaczało dla żołnierzy Legionów Polskich swoisty manifest poglądów politycznych, związanych z tradycjami niepodległościowymi. Podczas gdy maciejówki najpowszechniej używane były w „egalitarnej” I Brygadzie, rogatywki najchętniej zakładano w formacjach II Brygady. Podziały te nie były jednak ścisłe, ani jednoznaczne. Ponadto, w realiach frontowych panować musiała pod tym względem spora dowolność, gdyż wojskowy rynsztunek zależny był od wielu czynników związanych z zaopatrywaniem armii. Na dodatek żołnierze chętnie „ulepszali” wygląd swoich czapek, starając się nieco zmienić ich formę i estetykę. W rezultacie stosowali wobec nich nowe nazwy, pochodzące od nazwisk dowódców poszczególnych oddziałów, np. „rojówki” czy „ostojówki”. Mimo że w 1916 r. legioniści masowo rezygnowali z rogatywek, co było przejawem buntu antyaustriackiego, to właśnie one stały się regulaminowym nakryciem głowy w odrodzonym Wojsku Polskim.       

Czapka rogatywka z orłem II Brygady, po lutym 1915, sukno, płótno lniane, skóra, metal, tworzywo sztuczne, wymiary: 16 x 23 x 24, własność Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku, nr inw. MJP/2475

Opracowanie: Łukasz Suska

 

Pokazuj podpowiedzi